Zadania z polskiego, matura - wskazówki, odpowiedzi

język polski - przykładowe zadania na poziomie podstawowym


Strona: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14
2. Zadania do tekstu:

Piotr Sarzyński
Budy ułudy

Jako naród jesteśmy ponoć szczerzy i prostolinijni. Tymczasem krajobraz polskich miast, miasteczek, przedmieść, a nawet wsi jest coraz bardziej przesiąknięty nieszczerością, udawactwem, podszywaniem się pod kogoś, a właściwie pod coś innego. [...] Coraz liczniejsze są miejsca stworzone na wzór teatralnej scenografii: ważny jest efekt, gdy się patrzy z pewnej odległości. Oto katalog najczęściej stosowanych chwytów.

Postarzanie. Zjawisko nie jest nowe; przypomnę wszelkie neostyle, po które masowo sięgano choćby na przełomie XIX i XX wieku. I robiono to niekiedy tak przekonująco, że wielu turystów odwiedzających dziś Poznań (nie wykluczam, że i część mieszkańców) jest przekonanych, że historia stojącego w centralnym punkcie miasta zamku ginie w odmętach odległej przeszłości. Tymczasem naprawdę liczy ona sobie nieco ponad sto lat. [...]

Co dziś postarzamy najchętniej? Na pewno kościoły. Wynika to z przekonania, że stare mury (choćby pozorowane) lepiej sprzyjają kontaktowi z Bogiem, niż nowoczesne formy architektoniczne. [...] Chętnie podrabiamy też szlachetczyznę. Całkiem nieźle i wiarygodnie wypada to w kameralnej wersji kulinarnej, czyli wyrastających jak grzyby po deszczu przydrożnych karczmach, zajazdach, austeriach. Pełnych drewna, krytych słomą, niekiedy osmalonych dymem z komina. Słabiej udaje nam się postarzanie prywatnych domów, które z kolei mają udawać szlacheckie dworki. Z sarmackiej tradycji budowlanej przejęliśmy jedynie miłość do kolumn od strony ganku i niezrozumiałe przekonanie, że ich uzupełnieniem powinno być jak najwięcej elementów dekoracyjnych. To właściwie nie naśladowanie, nie twórcze przetworzenie, a nawet nie pastisz. To raczej żałosna karykatura.

Odmładzanie. W pejzażu polskich miast, miasteczek i wsi najczęściej spotykamy się z [...] formami estetycznego liftingu architektury. [...] Nieudanymi. [...] Odmładzanie bloków z wielkiej płyty, ich masowe docieplanie styropianem zawsze stanowi pokusę do folgowania ukrytym ambicjom malarskim prezesów spółdzielni mieszkaniowych. [...] Niestety, u nas, zamiast precyzyjnej kuracji skalpelem, nakłada się dużo szminki, pudru i różu. [...]

Fasadowość. Trop tego rodzaju wizualnych oszustw prowadzi nas najczęściej w obręb rozlicznych Starych Miast. Na ryneczku lśni, aż oczy bolą. Kostka granitowa na placu. Drzewka w donicach, fikuśne ławeczki i stylizowane uliczne lampy. No i elewacje w konwencji landrynkowej – czyli każda w innym, śliczniutkim kolorku, zgodnie z osobliwą wiarą, że tak właśnie jest najbardziej historycznie. Ale wystarczy wejść w dowolną bramę, przejść się po podwórkach, by nagle cofnąć się do czasów głębokiego PRL-u i stanąć oko w oko z brudem, szarością, odpadającymi tynkami, biedagarażami i przybudówkami. [...]

Skąd się bierze ta masowa nieszczerość polskiej architektury ostatnich dziesięcioleci? W dużym stopniu to nadal efekt odreagowywania po peerelowskim modernizmie: szarym, choć niczego nieudającym. [...] Architektura zaczęła walczyć o klienta metodami przejętymi z reklamy: zmyłką, budzeniem fascynacji i prymitywnych emocji, mglistą obietnicą.


Źródło: Piotr Sarzyński, Budy ułudy, [w:] „Polityka” nr 30, z dnia 27.04.2013 r.
2.1. Zaznacz cztery słowa kluczowe dla tekstu.
Ułóż z nimi zdanie nawiązujące do problematyki całego tekstu.
..........................................
2.2. Przekształć tytuł artykułu tak, aby pozbawić go metaforyczności, lecz zachować jego znaczenie w kontekście całego tekstu.
2.3. Jaki stosunek autora do przedstawianego zjawiska wyraża tytuł tekstu?
2.4. Dokończ zdanie, które zawiera przesłanie artykułu.
Cechą współczesnej architektury jest
ponieważ
2.5. a) Nazwij rodzaj wyrazu złożonego.
Neologizm biedagaraż to przykład
ponieważ
b) Wyjaśnij znaczenie neologizmu biedagaraż w tekście.
2.6. Wyjaśnij, na czym polega opisane przez autora artykułu zjawisko fasadowości polskiej architektury.
2.7. Wypisz użyte przez autora określenie, którym zastępuje on pojęcie fasadowości.
2.8. Wyrażoną w podanych zdaniach opinię autora przekształć na jedno wypowiedzenie w mowie zależnej.

To właściwie nie naśladowanie, nie twórcze przetworzenie, a nawet nie pastisz. To raczej żałosna karykatura.
2.9. Przypisz każdemu sformułowaniu wskazującemu na spójność wypowiedzi funkcję, jaką pełni w tekście.

Charakterystycznym chwytem jest także
Zamiast precyzyjnej kuracji skalpelem, nakłada się dużo szminki, pudru i różu.
2.10. Napisz streszczenie tekstu liczące od 40 do 60 słów.

źródło: CKE

Przegląd uczelni w Polsce
WSSIP_220.jpg
Polskie uczelnie w obrazach
miniatura
miniatura
miniatura
Polityka Prywatności